Terwijl ik deze nieuwsbrief schrijf, raast de storm over het land. Ben benieuwd hoe de kassen en de Yurt het houden. Aan het eind van de dag maar even gaan kijken. Afgelopen weekend was de CSA-conferentie. Een heel weekend lang onder soortgenoten. Erg fijn! Inmiddels zijn er in Nederland zo'n 50 Community Supported Agriculture bedrijven. Bijna allemaal zelfoogsttuinen. En sinds 2013 komen er elk jaar gemiddeld 5 bedrijven bij. Uit de groei van het aantal CSA bedrijven, maak ik op dat CSA blijkbaar voldoet aan een behoefte vanuit de samenleving. De boer wil graag op een normale manier kunnen boeren dwz.; dat hij zich niet over de kop hoeft te werken, dat hij genoeg inkomen heeft om normaal van te kunnen leven en dat hij geen roofbouw op grond, dier of mens hoef te plegen. En de consument wil graag eerlijk, betrouwbaar, gezond en lekker voedsel! CSA maakt dan mogelijk dat er tussen consument en boer een samenwerking ontstaat, die zowel economisch en ecologische als sociaal, houdbaar is.
2018 01 18 kippenTijdens de conferentie zie en spreek ik beginnende boeren en boerinnen die keihard werken om een bedrijfje op te zetten. Vaak met een lening van de sociale dienst. Als ze genoeg klanten of beter gezegd; deelnemers kunnen vinden, redden ze het. En anders niet. Het is duidelijk. Zonder hulp van de consument zouden we het vaak niet redden. Gelukkig lukt het de meesten om het CSA-systeem goed uit te dragen. En doen veel consumenten graag mee.
Doorgaand in het voorgaande, heb ik een al langer bestaand idee om kippen te gaan houden op de Nieuwe Akker, verder uitgewerkt. Dus als we willen, kunnen we samen een legkippen bedrijfje beginnen. Maar dan wel volledig CSA!

Uitleg CSA-kippenproject op de Nieuwe Akker

Ik stel het me zo voor: We kijken wat het kost om een kippenhok te (laten) bouwen, plus overige kosten zoals voerbakken, afrastering uitloop en een beetje onderzoeks- en adviseringskosten. Deze kosten bepalen de investeringskosten
Dan kijken we wat het kost om ons kippen-bedrijfje te exploiteren. Dat zijn zeg maar de jaarlijks terugkerende kosten, ook wel exploitatiekosten genoemd: Aanschaf kippen, voerkosten, onderhoudskosten en arbeid voor de verzorging en management. In principe werk ik niet in de weekends en gedurende mijn vakantie. Dus dat betekent dat de leden van de “kippenclub” om de beurt verantwoordelijk zijn voor toezicht in het weekend en mijn vakantie. Maar als je toch in het weekend je groenten oogst, is dat nauwelijks extra moeite.
We schatten in hoeveel tijd de boer, ik dus, bezig is met het verzorgen van de kippen. Dus voeren, water geven, en overige (ook administratieve) werkzaamheden. Om arbeid te besparen laten we het luik in het kippenhok elke dag automatisch open en dicht gaan. Dat s'avonds sluiten van het hok is zeer noodzakelijk, anders eet een vos of marter je kippen een keer op.
Het hele voorgaande verhaal bepaalt dan wat het ei moet kosten. Dat is CSA. En een biologische kippenhouder adviseerde om een kippenras te nemen wat aan het einde van de leg ook lekker vlees oplevert. Dus dan hebben we ook nog gezond en lekker kippenvlees!
Ik wil graag een mobiel kippenhok. Voordeel is dat je dan de mest niet hoeft af te voeren. Dat komt dan steeds op een ander stuk weiland. Scheelt dus vooral arbeid. En je kan het kippenhok in de toekomst vervoeren naar een andere lokatie. Mobiele kippenhokken zijn in tegenwoordig, dus er is veel kennis om er een (te laten) maken.

De exploitatie kosten per jaar.
Stel de kippen kosten 8 euro per stuk
En we beginnen met 50 leden, 3 eieren/week Is 7500 eieren per jaar.
Is ongeveer 30 legkippen a 8 euro is €` 240,-
Voerkosten 30 kippen € 750,-
Arbeid verzorging, onderhoud, management ong 80 uur a € 15 komt op € 1200,-
Totaal € 2190,00

Dus dit bepaald dan de reele ei-prijs:
2190 euro : 7500 eieren is 29 cent per ei.

Plus we hebben na de leg ongeveer 30 gezonde biologische kippen om op te eten. Die kunnen we dan voor de prijs van de slachtkosten zelf opeten
Rest nog een investering van 7500 euro voor het kippenhok,etc. Het lijkt mij goed dat leden van de "kippenclub" mee betalen aan de investering. Dan is het ook echt een gezamenlijk project en delen de leden enigszins in de investering. Stel dat als je lid word 25,- betaald. Dan hebben we 25 x 50 is 1250 start kapitaal. Omdat ik er ook aan verdien, wil ik dan wel de overige kosten investeren. Als je dan na een legseizoen wil stoppen, krijg je de 25 euro terug. Uiteindelijk kost je de investering dus niets. Na het legseizoen evalueren we het project en stellen het afhankelijk van onze wensen bij. En gaan weer verder.

Samenvatting CSA-kippenproject op de tuin:

We dragen samen zorg voor het slagen van het project. Om mee te doen betaal je eenmalig 25,- inschrijfgeld. Dit dekt dan een gedeelte van de investeringskosten. Dat krijg je weer terug als je stopt. Je echte scharrel-ei gaat rond de 29 cent kosten. Daarmee hebben de kippen een goed leven en krijgt de boer, ik dus, een eerlijke vergoeding voor het verzorgen van de kippen. Ongeveer 1 of 2 keer per jaar moet je zelf als lid, de kippen verzorgen. Dan kan ik een keer met vakantie en heb ik in het weekend ook vrij.
Die verzorging kan je makkelijk combineren met je oogstmoment. Kost je dus eigenlijk nauwelijks extra moeite.
Dus zo stel ik mij het kippen project voor. Ben je geinteresseerd om mee te doen met dit CSA-kippenproject op de tuin? Laat het weten! En ik ga er verder mee aan de slag!

Oogsttip

Ik zie dat sommige mensen moeite hebben met prei oogsten. Dat komt gedeeltelijk omdat ze lang zijn en dus diep in de grond zitten. Dat betekent dat je ze eerst goed diep moet los steken! Anders trek je ze kapot.
Er is nog heel veel prei. Dat mag je dus ruim oogsten.

Te oogsten:


Prei: Zie je vanaf de pomp wel staan. Oogsten door met de spitvork de prei eerst diep!los te steken. Dan onderaan vastpakken en uit de grond te trekken. Het mooie groen is ook prima om te eten! Er is nog heel veel prei! Oogsten naar behoefte.

Winterpostelein; Staat in de kleine tunnelkas, links. Graag links achteraan beginnen met oogsten. Voorzichtig tussen de rijtjes stappen! Je pakt met de ene hand wat blaadjes en met de andere snijd je onderaan de steeltjes door. Snijden dus en niet trekken s.v.p. Dan kan er nog weer nieuwe groeien. Ongeveer 100 gram per volwassene. Kasdeur altijd weer sluiten a.u.b.

Winterwortel: Ook om thuis op te slaan. Staat helemaal rechts op de tuin. Met de spitvork uitsteken. Oogsten naar behoefte.

Boerenkool en Palmkool: Op het gedeelte links van de grote tunnelkas. Onderste bladeren eerst oogsten dan kunnen de kleinere nog wat groeien. Bladeren kan je afbreken. Ongeveer 400 gram per volwassene.

Spruiten: Staan vlakbij de handpomp. Zie bordje. Oogsten door de spruiten af te breken. De kleinere groeien nog groter. Ongeveer 200 gram per volwassene.

Schorseneren: Staat rechts op de tuin. Naast de zomerwortel. Deze lange zwarte wortel haal je niet zomaar uit de grond. Er zijn 4 rijen. Je graaft eerst vlak naast een buitenste de rij een gleuf van ongeveer 40 cm diep. Dan aan de andere kant van de rij, de spitvork vlak naast de schorseneer, loodrecht in de grond duwen en dan de wortel voorzichtig los maken en uit de grond trekken. Sommigen hebben vertakkingen. Ze zijn het best minstens een vinger dik, anders hou je weinig over na het schillen. Ongeveer 250 gram/volwassene.

Zomerpeen: Staat vooraan op het rechter gedeelte van de tuin. Zie bij het bordje wortel. Oogsten door ze met een spitvork los te steken. Ongeveer 250 gram per volwassene

Rode bieten: Staan op het rechter gedeelte van de tuin. Onderaan bij het loof pakken en voorzichtig uit de grond trekken. Er staan ook kleinere bietjes, op het linker deel! Ongeveer 250 gram of grote biet per volwassene.

Pastinaak: Staan op het rechter gedeelte van de tuin. Zie bordje. Oogsten met een spitvork. Ongeveer 300 gram per volwassene.

Rucola: Staat in de kleine tunnelkas, helemaal rechts. Oogsten door voorzichtig uit de grond te trekken. 1 bosje per volwassene.

Voor de liefhebber:

Aardpeer: Staat achter de kruidentuin(Is het omgaasde gedeelte) Oogsten; Dichtstbijzijnde rij beginnen. Voorzichtig met een spitvork of greep ruim voor de stengel steken. En de knolletjes uit de grond halen. Waarschijnlijk zitten ze ook aan weerszijden onder het gras. Ongeveer 250 gram per volwassene.

Groenlof: Staat op rechter gedeelte. Achteraan. Kan je goed ook goed stamppot van maken, al la andijvie. Oogsten: 1 per volwassene. Oogsten door met een mes de "krop" onder door te snijden.

Savooi kool. Staat op een teeltbed tussen de spruiten en boerenkool. Op de achterste helft! Oogsten door net onder de kool de stronk door te knippen of snijden. Sommigen zijn aangetast, maar als je het buitenste slechte blad eraf haalt, kan er nog een hele mooie kool onder zitten! Ik heb er een paar in de grote tunnelkas klaar gelegd. Een kleinere voor 1 persoonshuishouding. Een grote voor meer persoonshuishouding. Zolang de voorraad strekt.

Knolselderij: Ligt in een kist op de tafel in de grote tunnelkas. Een kleine voor 1 persoons-huishouding. Een grotere voor meer persoons-huishouding. Zolang de voorraad strekt.

Snijbiet: Staat links op de tuin, vooraan. De vorst is er overheen gegaan. Maar waarschijnlijk is het binnenste nog bruikbaar. Snijbiet oogst je zoals de naam al zegt; door te snijden. Je pakt met de ene hand een bosje blad en met de andere snijd je het blad onderaan af. Graag alle bladeren per plant snijden Niet te laag! Een paar cm. boven de grond. Er moeten nog groeipunten blijven, zodat weer nieuw blad kan groeien. Dan kunnen we nog weer een keer oogsten! Richthoeveelheid: Ongeveer 250 gram/volwassene.

Witlof” Staat helemaal rechts. Steek een aantal witlof planten uit. Snij het loof vanaf 2 cm boven de wortel af. Ik kort alle wortels in op ongeveer 20 cm. Ik pak een emmer of grote bloempot en leg die op zijn kant. Ik leg een klein laagje aarde in de zijkant van de emmer/pot. En daarop een paar wortels en dan weer een laagje aarde. En dan weer wortels, en weer aarde. Totdat de emmer/pot vol is. Zorg ervoor dat de bovenkant van de wortels op gelijke hoogte zitten. [foto]Emmer/pot rechtopzetten en eventueel een klein beetje water geven. Op een warme plek zetten(13-18 °C) en licht weg houden. Bijvoorbeeld door er een bloempot op zijn kop erover heen te doen. Na ongeveer 4 weken heb je witlof.

Groenselderij: Staat vlak bij de handpomp. Zie bordje. De vorst is er overheen gegaan. Maar het binnenste is nog bruikbaar. Is het broertje van de bleekselderij. Hij is wat sterker van smaak dan de bleke variant. Oogsten door ruim onder de stelen, de plant door te snijden. 1 per volwassene. Zolang de voorraad strekt.

Succes met de oogst!




Jan-Jaap Scholten
Go to top